fbpx

Empati Kurmayı Kolaylaştıracak 3 Adım

“Acı çeken birine tüm dikkatini verebilme kapasitesi çok ender ve zor bulunan bir şeydir. Neredeyse mucizedir; tam bir mucizedir.” – Simone Weil

Sanırım yüzyıllar önce mağaralara resim çizen insanların amacı, kendini ifade etme ve kendinden başka biriyle iletişim kurma isteğiydi. Bugüne dönüp baktığımızda da bu ihtiyacımız hala bizimle. En büyük ihtiyaçlarımızdan biri iletişim kurmak.

Doğduğumuz andan itibaren, hayatımızı iletişim sayesinde sürdürüyoruz. Annemiz dahil hiç kimseyle hiçbir yolla iletişim kurmadan hayata adapte olmaya çalıştığınızı düşünün. Ne ağlayabiliyorsunuz ne gülebiliyorsunuz ne bir ses çıkartabiliyorsunuz… Ben iletişim kurmadan hayata tutunabildiğimizi düşünemiyorum bile. Bu kadar temel bir ihtiyacı karşılamak için doğuştan iletişim kurma becerisine sahibiz gibi görünebilir. Ama aslında hiç de öyle değil. Çoğunlukla karşılıklı monologlar kurarak diyalog kurmaktan uzak iletişim örüntülerine sahibiz. Kendimizi bildik bileli matematik, fen, dil bilgisi öğreniyoruz ama birbirimizle nasıl iletişim kuracağımıza dair bir bilgi bize öğretilmiyor. Eğer şanslıysak aile üyelerimizden iletişime dair beceriler edinebiliyoruz. Peki ya şanslı değilsek? O zaman kendimizin bu beceriyi geliştirmesi gerekiyor.

İlgini çekebilir: Kendini Açmanın İlişkilerinize Yansıyacak 5 Faydası

İşte bu nedenle iletişim becerilerini güçlendirmenize yardımcı olabilmek için blog yazılarımda iletişim konusuna ayrı bir önem veriyorum. Daha önce kendini açma becerisi ile ilgili yazdığım yazılarımdan kendinizi nasıl daha iyi ifade edeceğinize dair önerilerime ulaşabilirsiniz. Bugünün konusu ise kendini ifade etmek değil, konuşan kişiye empatiyle yaklaşabilmek!

Empatinin kapılarını aralamak

Empati deyince aklınıza ne geliyor? En kısa tanımı ile empati, başkalarının yaşadıklarını saygıyla anlama halidir. Hepimiz anlaşılmak istiyoruz. Hepimiz anlaşılmak istiyorken bir başkasının da bunu istediğini görmezden gelip onu yargılamadan sadece dinlemeyi ihmal ediyoruz.

Eğer bize empatiyle yaklaşılmasını istiyorsak önce bunu karşımızdaki kişiye öğretmemiz gerekebilir. Bu nedenle bize nasıl yaklaşıldığından bağımsız olarak karşı tarafa empatik yaklaşmak hayatı güzelleştirmek için atacağımız en güzel adımlardan biri olacaktır. Öyleyse haydi birlikte empatik yaklaşmayı 3 adımda ele alalım!

İlgini çekebilir: Kişilerarası İlişkilerde Kendini Ne Kadar Açıyorsun: Johari Penceresi

Empatik yaklaşmanın 3 adımı

1. Dikkati odaklamak

Eğer biriyle empatik bir iletişim kurmak istiyorsak önce zihnimizi ön yargılarımızdan, kendi meşguliyetimizden arındırarak dikkatimizi karşımızdaki kişinin vermek istediği mesaja odaklamalıyız. Halbuki birini dinlerken ya kendimizi haklı çıkarmak için açığını bulmaya ya da onu teselli edecek bir cümle bulmaya odaklanıyoruz. Oysa dikkatimiz aynı anda pek çok yere odaklanamaz. Sadece tek bir konuya odaklanabilir. Biz kendi düşüncelerimize dikkat verdiğimizde karşımızdaki kişinin gerçekten ne söylemek istediğini anlamaktan oldukça uzaklaşırız.

2. İhtiyacı fark etmek

Karşımızdaki bize ne anlatırsa anlatsın en öncelikli ihtiyacı anlaşılma ihtiyacıdır. Bu ihtiyacı fark ederek ve kişinin söylediklerini dinleyerek, gerçekten neye ihtiyacı olduğunu, neler hissettiğini, neler düşündüğünü anlamaya çalışarak karşımızdakine onun farkında olduğumuzu hissettirebiliriz. Bir kişinin duygu ve ihtiyaçlarına kulak verdiğinizde umduğunuzdan çok daha derin bir ilişki geliştirirsiniz.

İlgini çekebilir: İyi Bir Dinleyici Olmak Mümkün: Etkin Dinleme Becerisini Geliştirmenin Yolları

3. Anladığını belli etmek

Karşınızdaki kişiyi gerçekten dinleyip neye ihtiyacı olduğunu, ne düşündüğünü ve ne hissettiğini kendi yorumlarınızı katmadan olduğu gibi anlayarak ve bunu karşı tarafla paylaşarak karşıdaki kişiye anlaşıldığına dair bir mesaj vermek empatik iletişimi tamamlar. Duyduğunuz cümleleri kendi kelimelerinizle tekrar ifade etmek, karşıdaki kişiyle empati kurduğunuzu belli edecek yollardan biridir. Örneğin “Annemin sağlığıyla ilgili çok endişeliyim. Bir an önce hastaneye gidip tahlil olmasını istiyorum ancak bir türlü laf dinletemiyorum,” diyen bir arkadaşınıza, “Annenin sağlığını ihmal etmesinin seni epey kaygılandırdığını anlıyorum,” gibi bir cevap vermek karşıdaki kişiyi anladığınızı belli eden bir cevap olacaktır ve kişide anlaşıldığına dair bir his uyandıracaktır.

Empatik yaklaşımda kaçınılması gereken tutumlar

Empati kurmaya çabalarken eski alışkanlıklarımız peşimizi bırakmayabilir. Oysa ki çoğu tutumumuz bizi empati kurmaktan alıkoyar. Çoğu tepkimiz kişiyi anlaşıldığını hissettirmektense anlaşılmadığını hissettirir. Aşağıda empatiye ket vuran bazı tutumları bulabilirsiniz.

  • Tavsiye vermek
  • Üste çıkmak
  • Ders vermek
  • Teselli etmek
  • Üstünü örtmek
  • Sorgulamak
  • Düzeltmek

Umarım bu yazım ilişkilerinize empatiyle yaklaşmanızda yardımcı olur.

Sevgilerimle…

Yardımcı Kaynak: Şiddetsiz İletişim, Marshall B. Rosenberg.

Sevgiyi yayalım! Paylaş:

Kendini bildi bileli psikolog olmak isteyen Özge Karatuğ, Ege Üniversitesi Psikoloji Bölümünü bitirdi. Ardından 2 yıl özel sektör ve kamu sektöründe çalışıp en başından beri istediği psikoterapist olmak hedefini gerçekleştirmek için istifa etti ve İstanbul’a taşındı. Psikoterapist olma yolunda Klinik Psikoloji Yüksek Lisans eğitimini tamamladı. Şu anda psikolojinin her alanıyla ilgili sürekli okumaya, araştırmaya, öğrenmeye ve bu öğrendiklerini uygulamaya devam etmektedir. Terapi ekolü olarak Bilişsel Davranışçı Terapi başta olmak üzere Şema Terapi, Mindfulness Temelli Terapi ve Kabul ve Kararlılık Terapisi yaklaşımlarını benimsemekte.