Özgüvenimizi Arttıralım: Gerçekçi Benlik Değerlendirmesi


Merhaba merhaba merhaba!

Özgüven kitabını Kasım Favorileri yazısında uzun uzun anlattığımı hatırlıyorum. (Yazıya gitmek için) Bence kitaptaki en kıymetli kısımlardan biri kitabın okuyucusuna yaptırdığı gerçekçi benlik değerlendirmesiydi. Ne zamandır bu yazıyı yazıp bu değerlendirmeyi anlatmak istiyordum bu sabaha kısmetmiş. Elimden geldiğince referans vererek anlatacağım, elimizin altında küçük bir rehber olarak dursun. İşe yarayacağına eminim çünkü bu değerlendirme kendimize koyduğumuz sıfatlardan, filtrelerden arınıp bambaşka bir gözle yeniden bakmamıza yardımcı oluyor. Dolayısıyla kendimize güvenebilmek de bu değerlendirmeyi sağlıklı yapabilmekten geçiyor.

Kalemleri, kağıtları yanına da kahveleri alın gelin, bi şey anlatcam 🙂

Gerçekçi Benlik Değerlendirmesi

Özgüven kitabına göre özgüveni düşük insanlar kendilerini net göremezler; zayıf yanlarını abartıp güçlü yanlarını küçülmüş görürler. (s.48) Özgüveni yükseltmek için olduğumuz kişinin yanına eklediğimiz yamuk yumuk sıfatları kaldırıp yerine net ifadeler getirmeli, zayıf ve güçlü yanlarımızın dengesini gerçekçi olarak kavramalıyız. İşte bu değerlendirme de bu işe yarıyor. Kendimizi kim olarak gördüğümüzü anlamamıza, yüklediğimiz olumsuz anlamlara gerçekçi bir bakış açısıyla yeniden bakmamızı sağlyor.

Peki nasıl oluşturulur bu gerçekçi benlik değerlendirmesi?

Öncelikle kendimizi nasıl gördüğümüzü olabildiğince ayrıntılı bir biçimde yazıyoruz. Kitap bize rehber olması adına bir benlik kavram çizelgesi veriyor. Bir kağıda fiziksel görünümümüzü (boy, saç rengi, yüz ifadesi, kilo vs.), başkaları ile ilişkilerimizi, kişiliğimizi (agresif, endişeli, mutlu, pozitif), başkaları tarafından nasıl göründüğümüzü, başarılarımızı, başarısız olduğumuz konuları, cinsel açıdan kendimizi nasıl gördüğümüzü ayrıntılı bir şekilde yazıyoruz. Dikkat, ayrıntı çok önemli. Sonra başka bir kağıdı iki sütuna ayırıyoruz. Güçlü ve güçsüz özelliklerimizi bu iki sütuna kategorize edilmiş biçimde yazıyoruz. Yalnız güçsüz yanlarınızı yazarken dikkat etmeniz gereken birkaç kural var, bu kurallar doğrultusunda maddeleri değiştireceksiniz ve yeniden yazacaksınız:

  • Aşağılayıcı dil kullanmak yok, somut ifadeler kullanmalısınız.

Şişko demek yerine bilmemkaç kilo, dişlek demek yerine ön dişleri öne çıkık demek gibi. Kitapta bir hasta listesinde olan ‘döneğim’ maddesini daha sonra “güçlü savları olanlara karşı koyamama eğilimindeyim” olarak değiştirmiş. Kelimelerin ve ifadelerin üzerimizdeki gücü inanılmaz değil mi?

  • Genelleme yapmak yok.

Olabildiğince spesifik olmak zorundasınız. Aptalım demek yerine hangi durumlarda kendinizi aptal hissettiğinizi, endişeli demek yerine ne zamanlar endişeye kapıldığınızı yazmalısınız.

  • İstisnalarınız ve güçlü yanlarınız

Kendimizi zayıf zannettiğimiz birçok konuda genelleme yapıyoruz aslında. “Felsefeymiş, siyasetmiş böyle derin konulardan hiç anlamam, aptal ya da cahilim sanırım.” Hoppala… Peki şöyle demeyi denesek, “Felsefe ve siyaset ilgimi çekmiyor ama müziği ve müzik hakkında konuşmayı çok severim.” Senaryo nasıl bir anda değişiveriyor değil mi? Elbette anlamadığımızı veya iyi olmadığımızı düşündüğümüz mevzular kadar iyi olduklarımız da var ama genelleme yapmayı, kendimizi yaftalamayı öyle çok seviyoruz ki nelerde iyi olduğumuz aklımıza bile gelmiyor çoğu zaman. İşte bu maddede tam da bunu yapıyoruz. Kitapta dikkatimi çeken örneklerden bir tanesi “yalnızlıktan nefret ederim” oldu. Yazarın bir hastası bu maddeyi daha sonra “akşam saat 8 ve 9’dan sonra evde yalnızsam sinirli ve tedirgin olurum” olarak değiştirmiş.

“Zayıf yanlar listenizi şişirip parlatmak için yıllarınızı harcadınız şimdi güçlü yanlar listenize de o kadar zaman ayırın.” diyor kitap. Yeni benlik tanımınızı yani güçlü ve güçsüz özelliklerinizin harmanını kendinizi birine tanıtır gibi yeniden yazmaya başlıyorsunuz. Birinin size “sen kimsin?” dediğini varsayın. (Sen kimsin?)

Yeni ve gerçek kimliğiniz hayırlı olsun. Güçlü yanlarınızı her gün kendinize okumanızı, bu yanlarınızı kutlamanızı, kendinize sürekli hatırlatmanızı tavsiye eder kitap. Ben de ederim tabi ki 🙂 Hatta uzmanından daha detaylı bir şekilde öğrenebilmek için kitabı okumanızı da tavsiye ederim.

Soracak sorunuz, konuşacak mevzunuz varsa ben her zamanki gibi buradayım. kucukilhamkutusu@gmail.com adresine mail atabilir veya instagramdan bize katılabilirsiniz.

Sevgiler

Kaynak: Fanning Patrick, Matthew Mckay, Özgüven


One thought on “Özgüvenimizi Arttıralım: Gerçekçi Benlik Değerlendirmesi

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s